Digital Omnibus: jak zmienił terminy AI Act (i czego nie ruszył)

Digital Omnibus on AI to nowelizacja unijnego AI Act, która przesunęła część terminów i doprecyzowała kilka obowiązków. Wokół niej narosło sporo nieporozumień, bo w mediach pojawiła się uproszczona teza, że AI Act został opóźniony. To mylące: nowelizacja przesunęła obowiązki dla systemów wysokiego ryzyka, ale najważniejszy termin dla zwykłych firm, czyli przejrzystość z art. 50 od 2 sierpnia 2026 r., pozostał bez zmian.

Ten artykuł tłumaczy po polsku, co konkretnie zmienił Digital Omnibus, czego nie ruszył i co z tego wynika dla małej oraz średniej firmy.

Co to jest Digital Omnibus on AI

Digital Omnibus to pakiet zmian w cyfrowym prawie Unii Europejskiej. Jego część dotycząca sztucznej inteligencji, nazywana Digital Omnibus on AI, nowelizuje rozporządzenie (UE) 2024/1689, czyli AI Act. Porozumienie polityczne Rady i Parlamentu Europejskiego potwierdzono 13 maja 2026 r., a formalne przyjęcie i publikacja w Dzienniku Urzędowym UE były finalizowane tak, aby weszły w życie przed rozpoczęciem stosowania kluczowych przepisów 2 sierpnia 2026 r. Nowelizacja nie tworzy nowego prawa od zera: zmienia daty i brzmienie wybranych artykułów AI Act.

Co Digital Omnibus zmienił

Najważniejsze zmiany dotyczą harmonogramu obowiązków dla systemów wysokiego ryzyka oraz kilku doprecyzowań:

• Załącznik III (samodzielne systemy wysokiego ryzyka) przesunięty z 2 sierpnia 2026 r. na 2 grudnia 2027 r. Chodzi między innymi o AI w rekrutacji, ocenie pracowników, ocenie zdolności kredytowej i wybranych systemach biometrycznych.
• Załącznik I (systemy jako element bezpieczeństwa produktów regulowanych) przesunięty z 2 sierpnia 2027 r. na 2 sierpnia 2028 r.
• Art. 4 (kompetencje w zakresie AI) zyskał łagodniejsze brzmienie, ale obowiązek zapewnienia, że personel rozumie używane narzędzia AI, nie znika. Piszemy o tym w artykule o art. 4 AI Act.
• Nowy zakaz w art. 5 dotyczący określonych treści (materiały o charakterze NCII oraz CSAM) z okresem przejściowym do 2 grudnia 2026 r.
• Okres przejściowy dla art. 50 ust. 2: pełne maszynowe oznaczanie treści w systemach wdrożonych przed 2 sierpnia 2026 r. ma być gotowe do 2 grudnia 2026 r.

Czego Digital Omnibus nie zmienił

To najważniejsza część dla zwykłych firm. Nowelizacja nie ruszyła terminów, które dotyczą najszerszego grona przedsiębiorców:

• Art. 50 (obowiązki przejrzystości) nadal stosuje się od 2 sierpnia 2026 r. Chatbot ma informować, że jest AI, a określone treści generowane przez AI oraz deepfake mają być oznaczane. Szczegóły opisujemy w artykule o art. 50 AI Act.
• Zakazane praktyki (art. 5) obowiązują od 2 lutego 2025 r. bez zmiany tej daty.
• Modele ogólnego przeznaczenia (GPAI), organy nadzoru i kary stosują się od 2 sierpnia 2025 r.

Innymi słowy: jeśli Twoja firma ma chatbota, publikuje treści tworzone z pomocą AI albo korzysta z generatorów, to Twoja data nadal brzmi 2 sierpnia 2026 r. Pełny, spójny harmonogram znajdziesz w artykule o tym, kiedy AI Act wchodzi w życie.

Co to znaczy dla małej i średniej firmy

Przesunięcie załącznika III to realna ulga dla firm, które stosują systemy wysokiego ryzyka, ale ulga pozorna, jeśli potraktować ją jako pretekst do bezczynności. Wdrożenie obowiązków dla wysokiego ryzyka, na przykład dla AI w rekrutacji, to miesiące pracy: system zarządzania ryzykiem, jakość danych, nadzór człowieka, dokumentacja. Firmy, które zaczną w połowie 2027 r., będą gonić termin.

Rozsądny plan na teraz: po pierwsze przygotować się na przejrzystość z art. 50 przed 2 sierpnia 2026 r., po drugie zinwentaryzować systemy wysokiego ryzyka i porozmawiać z ich dostawcami, a wdrożenie rozłożyć na 2027 r. Nie trzeba robić wszystkiego naraz, trzeba wiedzieć, która data jest czyja.

Nie masz pewności, które terminy dotyczą Twoich systemów? Darmowy skan strony w 2 minuty pokazuje 3 publiczne sygnały ryzyka AI Act, bez rejestracji, a pełny audyt z raportem przypisuje konkretne obowiązki i terminy do Waszych narzędzi.

Najczęstsze pytania (FAQ)

Czy Digital Omnibus opóźnił cały AI Act?

Nie. Nowelizacja przesunęła obowiązki dla systemów wysokiego ryzyka z załącznika III na 2 grudnia 2027 r. i z załącznika I na 2 sierpnia 2028 r. Przejrzystość z art. 50 oraz ogólne stosowanie rozporządzenia pozostają na 2 sierpnia 2026 r., a zakazy z art. 5 obowiązują od 2 lutego 2025 r.

Czy termin 2 sierpnia 2026 r. jest nadal aktualny?

Tak. Digital Omnibus nie ruszył tego terminu. Od 2 sierpnia 2026 r. stosuje się obowiązki przejrzystości z art. 50, na przykład informowanie, że rozmówca to chatbot AI, oraz oznaczanie określonych treści generowanych przez AI.

Co dokładnie zostało przesunięte na 2 grudnia 2027 r.?

Obowiązki dla samodzielnych systemów wysokiego ryzyka z załącznika III, czyli między innymi AI w rekrutacji i ocenie pracowników, ocenie zdolności kredytowej oraz w wybranych zastosowaniach biometrycznych. Wcześniej ten termin przypadał na 2 sierpnia 2026 r.

Skąd wziąć pewność, że te daty są aktualne?

Terminy w tym artykule pochodzą z tekstu rozporządzenia 2024/1689 oraz z nowelizacji Digital Omnibus. Źródła podajemy niżej. Jeśli chcesz odnieść je do własnej firmy, darmowy skan i pełny raport robią to dla konkretnych systemów.

Źródła

• Rozporządzenie (UE) 2024/1689 (AI Act), art. 113 terminy stosowania – EUR-Lex
• Digital Omnibus, przesunięte terminy wysokiego ryzyka i utrzymanie art. 50: Gibson Dunn, EY Polska
• Analiza finalnego tekstu nowelizacji: Freshfields